Thực tế về mức độ ứng dụng

Theo nghiên cứu của IFM Research, 84% chuyên gia cho biết họ đã sử dụng AI trong công việc trong vòng sáu tháng qua. Không còn là giai đoạn thử nghiệm. Không còn là cân nhắc áp dụng. Mà là đang sử dụng thực tế. Điều đó cho thấy AI không còn là một xu hướng thử nghiệm, mà đã trở thành điều bình thường trong môi trường làm việc hiện nay.

Trong các chu kỳ phát triển công nghệ, mức độ ứng dụng thường song hành cùng tâm lý lo ngại. Tuy nhiên, lần này, khoảng cách giữa việc sử dụng AI và nỗi lo về AI lại rộng hơn đáng kể so với dự đoán. Phần lớn doanh nghiệp không xem AI là yếu tố gây bất ổn, mà nhìn nhận đây là một công cụ hữu ích. Và sự khác biệt trong cách nhìn nhận đó mang ý nghĩa rất quan trọng.

Bởi tính hữu ích thực tế tạo dựng niềm tin nhanh hơn bất kỳ sự cường điệu hay xu hướng nhất thời nào.

Âm thầm, không phô trương

Nếu bạn kỳ vọng vào những biến động mang tính kịch tính — sa thải hàng loạt, tái cấu trúc chỉ sau một đêm hay sự sụp đổ mang tính sống còn — thì dữ liệu thực tế lại cho thấy một bức tranh tinh tế và âm thầm hơn nhiều. AI không đang “thổi bay” các ngành nghề. Nó đang dần loại bỏ những điểm kém hiệu quả trong vận hành.

Các đội ngũ marketing sử dụng AI để thử nghiệm nhiều phiên bản nội dung chỉ trong vài phút thay vì mất nhiều ngày. Bộ phận nhân sự có thể sàng lọc số lượng lớn hồ sơ ứng tuyển nhanh hơn. Phòng tài chính tự động phát hiện các giao dịch bất thường. Trong khi đó, các bộ phận chăm sóc khách hàng có thể xử lý và phản hồi những yêu cầu thông thường trước cả khi nhân viên thực sự can thiệp.

Không điều nào trong số đó mang tính “bom tấn” hay kịch tính. Nhưng tất cả đều tạo ra tác động tích lũy theo thời gian.  Và khi những cải thiện mang tính tích lũy đó được mở rộng trên nhiều phòng ban, bài toán vận hành của doanh nghiệp cũng bắt đầu thay đổi.

Why Fear Hasn’t Dominated

Việc chỉ có 15% cho rằng AI tạo ra tác động tiêu cực không phải là con số nhỏ. Nhưng đồng thời, đó cũng không phải là dấu hiệu của sự hoang mang trên diện rộng.

Vì sao?

Bởi đối với phần lớn tổ chức, AI không xuất hiện theo cách ồ ạt hay mang tính thay thế trực diện. Nó len vào doanh nghiệp qua những “cánh cửa bên”, chứ không phải “cổng chính”.

AI khởi đầu như một công cụ hỗ trợ — giúp soạn thảo, tóm tắt và phân tích thông tin. Nó đảm nhiệm các công việc có tính cấu trúc và lặp lại. Đồng thời, AI giúp giảm bớt áp lực xử lý thông tin — kiểu gánh nặng tinh thần khiến con người tiêu tốn nhiều năng lượng nhưng lại không tạo ra khác biệt thực sự.

Khi một công cụ có thể giúp tiết kiệm hai giờ làm việc mỗi tuần mà không đe dọa đến vai trò hay giá trị cá nhân của người sử dụng, mức độ phản kháng thường sẽ rất thấp.

Một số ngành nghề đang chịu áp lực rõ rệt hơn — như sản xuất nội dung, một số vị trí hành chính, hay các công việc phân tích dữ liệu ở cấp độ đầu vào.

Tự động hóa không tạo ra tác động đồng đều cho tất cả lĩnh vực. Tuy nhiên, trên phạm vi rộng hơn, nền kinh tế dường như đang tiếp nhận AI như một công cụ tăng cường năng lực, thay vì một sự thay thế hoàn toàn cho con người.

Niềm tin vào AI không xuất phát từ sự lạc quan đơn thuần, mà được hình thành từ trải nghiệm thực tế.

Không phải một cuộc cách mạng — mà là sự tái cấu trúc âm thầm.

Ngôn ngữ được sử dụng khi nói về AI thường gợi cảm giác về một sự đứt gãy hay thay đổi mang tính lật đổ. Nhưng những gì dữ liệu từ IFM cho thấy lại là một quá trình tái điều chỉnh.

Trong phần lớn doanh nghiệp, AI không xuất hiện để lật đổ các hệ thống hiện hữu. Nó đang âm thầm tái cấu trúc lại cách các hệ thống đó vận hành.

Báo cáo được thực hiện nhanh hơn. Dự báo chính xác và rõ ràng hơn. Quy trình thử nghiệm và điều chỉnh diễn ra linh hoạt hơn. Các nút thắt thủ công trong vận hành cũng dần được cắt giảm.

Và đôi khi, đó mới chính là hình hài thực sự của sự chuyển đổi — không ồn ào, không kịch tính, mà âm thầm tạo nên những thay đổi mang tính cấu trúc.

Như một khách hàng của chúng tôi trong ngành FMCG đã chia sẻ: “AI không thay thế hoạt động nghiên cứu, mà đang tạo ra những hiệu quả vận hành tốt hơn, giúp chúng tôi có được các insight nhanh hơn và sắc bén hơn, từ đó tạo ra tác động thị trường nhanh hơn.”

AI chưa “thâu tóm” hoạt động kinh doanh. Nó đã dần trở thành một phần tự nhiên trong cách doanh nghiệp vận hành.

Nguồn: IFM Research, “Báo cáo Chỉ số Niềm tin Người tiêu dùng & Chi tiêu Tết 2026”.

Liên hệ: Ông Ralf Matthaes, Tổng Giám đốc, IFM Research

Email: ralf.matthaes@ifmresearch.com